14 hoạt động ngày Tết Nguyên đán của người Việt theo từng mốc thời gian

Người Việt thực hiện 14 hoạt động ngày Tết Nguyên đán theo hai mốc thời gian, trải dài khoảng 5 tuần từ rằm tháng Chạp tới rằm tháng Giêng. Trong tháng Chạp, các gia đình làm 7 việc chuẩn bị: tảo mộ, cúng ông Công ông Táo ngày 23, dọn nhà, đi chợ Tết, gói bánh chưng, bày mâm ngũ quả và cúng tất niên. Từ đêm giao thừa tới mùng 10 tháng Giêng, mọi người làm 7 việc đón năm mới: cúng giao thừa, xông đất, chúc Tết và lì xì, đi chùa hái lộc, xin chữ, chơi hội xuân và hóa vàng.

Ba miền Bắc, Trung, Nam giữ cùng khung 14 hoạt động nhưng khác nhau về hoa Tết, loại bánh và trò chơi. Ba ngày đầu năm còn đi kèm 5 điều kiêng, như không quét nhà và không làm vỡ bát đĩa.

Không khí Tết cổ truyền Việt Nam với nhiều hoạt động đón xuân ý nghĩa

Ngày Tết người Việt thường làm những hoạt động gì?

Ngày Tết, người Việt làm 14 hoạt động thuộc ba nhóm: lễ nghi tâm linh, sum họp gia đình và vui chơi đầu xuân, trải dài khoảng 5 tuần theo lịch âm. Trong chữ Hán Việt, “nguyên” là khởi đầu, “đán” là buổi sớm, nên Tết Nguyên đán là tết mở đầu năm âm lịch.

Lịch hoạt động Tết Đinh Mùi 2027 như sau:

Tháng Chạp năm Bính Ngọ chỉ có 29 ngày, nên Tết 2027 không có ngày 30 Tết.

Các hoạt động chuẩn bị đón Tết trong tháng Chạp

Tháng Chạp là lúc người Việt làm 7 việc chuẩn bị, mở đầu bằng tảo mộ và khép lại bằng bữa cơm tất niên.

Tảo mộ tổ tiên từ rằm tháng Chạp

Tảo mộ là việc con cháu dọn cỏ, đắp đất, thắp hương trên mộ ông bà, thường làm từ rằm tới 23 tháng Chạp để mời tổ tiên về ăn Tết.

Con cháu dọn dẹp phần mộ và thắp hương tưởng nhớ tổ tiên

Cúng ông Công ông Táo ngày 23 tháng Chạp

Lễ tiễn ông Táo diễn ra ngày 23 tháng Chạp với mũ áo giấy, cá chép và mâm cơm. Ông Táo là thần Bếp, cưỡi cá chép lên trời tâu việc nhà, nên gia chủ lau gian bếp trước giờ cúng. Khánh Vy Home khuyên bạn rửa lưới lọc máy hút mùi và mặt bếp trước ngày 23, vì đây là hai chỗ bám dầu nhiều nhất năm.

Mâm lễ cúng ông Công ông Táo với cá chép và lễ vật

Dọn dẹp và trang trí nhà cửa

Dọn nhà là cách bỏ cái cũ, đón cái mới. Thứ tự hợp lý là bàn thờ, phòng khách, gian bếp rồi khu vệ sinh. Khánh Vy Home gợi ý ngâm đầu vòi sen trong giấm pha loãng để tẩy cặn vôi. Nhà miền Bắc trưng đào, nhà miền Nam trưng mai, kèm câu đối đỏ.

Gia đình cùng dọn dẹp, trang trí nhà cửa đón năm mới

Đi chợ Tết và sắm sửa

Chợ Tết đông nhất từ 25 tới 28 tháng Chạp. Người đi chợ mua lá dong, gạo nếp, thịt, hoa và quần áo mới. Dao, kéo, chổi nên mua trước Tết vì nhiều nhà kiêng sắm đầu năm.

Chợ Tết nhộn nhịp với hoa tươi và nhiều mặt hàng truyền thống

Gói và nấu bánh chưng, bánh tét

Miền Bắc gói bánh chưng vuông, miền Nam gói bánh tét trụ tròn. Theo sự tích Lang Liêu, bánh vuông tượng trưng cho đất. Một chiếc bánh 1 kg (2,2 pound) cần luộc 10 tới 12 tiếng.

Các thành viên trong gia đình quây quần gói bánh chưng đón Tết

Bày mâm ngũ quả trên bàn thờ

Mâm ngũ quả gồm năm loại quả ứng với ngũ hành, bày ngày 28 hoặc 29 tháng Chạp. Miền Nam chọn mãng cầu, dừa, đu đủ, xoài, sung theo ý “cầu sung vừa đủ xài”. Miền Bắc lấy nải chuối xanh làm đế, đặt bưởi và phật thủ lên trên.

Mâm ngũ quả được bày biện đẹp mắt trên bàn thờ gia tiên

Cúng tất niên ngày cuối năm

Năm 2027, các gia đình cúng tất niên chiều 29 tháng Chạp để mời tổ tiên về đón Tết, rồi cả nhà ăn mâm cỗ đủ món nhất năm. Khánh Vy Home gợi ý dọn trống bồn rửa và kiểm tra bếp từ một ngày trước bữa tiệc.

Mâm cỗ tất niên truyền thống với nhiều món ăn đậm đà hương vị Tết

Các hoạt động từ đêm giao thừa đến những ngày đầu năm

Từ giao thừa tới mùng 10 tháng Giêng, người Việt làm 7 hoạt động đón năm mới, gồm nghi lễ cầu may, thăm hỏi và vui hội.

Cúng giao thừa và đón năm mới

Lễ giao thừa diễn ra lúc 0 giờ, gồm mâm ngoài trời đón quan Hành khiển năm mới và mâm trong nhà mời tổ tiên. Năm 2027, giao thừa đến ngay sau ngày 29 tháng Chạp.

Mâm cúng giao thừa được chuẩn bị trang trọng để đón năm mới

Xông đất đầu năm

Xông đất là tục chọn người bước vào nhà đầu tiên sau giao thừa, vì dân gian tin người này mang vận khí cả năm. Miền Trung gọi là đạp đất. Gia chủ thường nhờ người hợp tuổi tới xông nhà.

Con cháu đến xông đất đầu năm, mang theo lời chúc may mắn

Chúc Tết, lì xì và thăm họ hàng

Người lớn mừng tuổi trẻ nhỏ bằng bao đỏ, con cháu chúc thọ ông bà. Câu “mùng 1 Tết cha, mùng 2 Tết mẹ, mùng 3 Tết thầy” quy định thứ tự thăm: họ nội, họ ngoại rồi thầy cô.

Con cháu nhận lì xì và gửi lời chúc tốt đẹp đến ông bà

Đi chùa và hái lộc đầu xuân

Người Việt đi chùa đêm giao thừa hoặc sáng mùng 1 để cầu an, rồi hái một nhánh lộc mang về. Bạn nên nhận cành lộc nhà chùa phát sẵn thay vì bẻ cây.

Người dân đi lễ chùa đầu xuân để cầu bình an, may mắn

Xin chữ và khai bút đầu năm

Xin chữ là tục nhờ ông đồ viết các chữ Tâm, Phúc, Nhẫn để treo trong nhà. Khai bút là viết những dòng đầu tiên của năm.

Ông đồ viết thư pháp, trao những nét chữ ý nghĩa đầu năm

Chơi hội xuân và trò chơi dân gian

Hội làng diễn ra từ mùng 4, có nơi kéo dài hết tháng Giêng. Miền Bắc chơi kéo co, đánh đu; miền Trung hô bài chòi; miền Nam chơi lô tô, bầu cua.

Không khí lễ hội đầu xuân rộn ràng với các trò chơi dân gian

Hóa vàng và khai xuân

Hóa vàng là lễ tiễn ông bà, làm từ mùng 3 đến mùng 7. Gia chủ đốt vàng mã và dọn lại bàn thờ. Sau lễ, cửa hàng mở hàng, người đi làm trở lại công việc.

Gia đình thực hiện lễ hóa vàng, tiễn tổ tiên sau những ngày Tết

Hoạt động ngày Tết ở ba miền Bắc, Trung, Nam khác nhau thế nào?

Ba miền giữ cùng 14 hoạt động ngày Tết nhưng khác nhau về hoa, bánh, mâm ngũ quả, món ăn và trò chơi. 5 điểm khác biệt như sau:

Ngày Tết người Việt kiêng làm những việc gì?

Ba ngày đầu năm, người Việt kiêng 5 việc: quét nhà, cho lửa và nước, làm vỡ bát đĩa, nói điều xui, vay mượn. Dân gian tin quét nhà là quét tài lộc ra cửa, nên rác gom tới mùng 4 mới đổ. Lửa và nước tượng trưng cho sự đủ đầy, bát vỡ gợi chia lìa. Mỗi nhà giữ các tục kiêng ở mức khác nhau.

14 hoạt động ngày Tết đi theo lịch âm trong 5 tuần. Tháng Chạp có 7 việc chuẩn bị, từ tảo mộ, tiễn ông Táo tới gói bánh chưng, cúng tất niên. Đêm giao thừa mở ra 7 hoạt động đón năm mới, khép lại bằng lễ hóa vàng. Ba miền khác nhau về hoa, bánh và trò chơi, còn tục kiêng giúp mỗi nhà giữ may mắn đầu năm. Nếu bạn muốn chuẩn bị gian bếp đón Tết Đinh Mùi 2027, đội ngũ Khánh Vy Home sẵn sàng tư vấn bếp, máy hút mùi và chậu rửa chén hợp với căn nhà của bạn.

Các hoạt động trên hình thành từ nếp sống làng quê và được điều chỉnh khi vào căn hộ, lớp học ngày nay.

Những phong tục truyền thống được người Việt gìn giữ trong dịp Tết

Gia đình hiện đại giữ các hoạt động ngày Tết bằng cách nào?

Gia đình hiện đại giữ phần thờ cúng và sum họp, giản lược phần hình thức. Nhiều nhà đặt bánh chưng làm sẵn, gửi lì xì qua ví điện tử hoặc đi du lịch sau khi cúng tất niên. Với mâm cỗ đông người, máy rửa bát giúp cả nhà rửa xong chồng bát đĩa sau tiệc.

Câu hỏi thường gặp về các hoạt động ngày Tết

Có nên tự nấu bánh chưng trong căn hộ chung cư không?

Có, nếu bạn dùng bếp từ công suất từ 2.000W với nồi đáy phẳng nhiễm từ, hoặc nồi áp suất để rút thời gian luộc còn 2-3 tiếng. Hãy bật máy hút mùi suốt lúc nấu để giảm hơi ẩm.

Các hoạt động ngày Tết trong tiếng Anh gọi là gì?

Các hoạt động ngày Tết trong tiếng Anh gọi chung là Tet activities. Tên riêng của từng hoạt động như sau:

Trường mầm non thường tổ chức những hoạt động ngày Tết nào?

Trường mầm non thường tổ chức 4 hoạt động: gói bánh chưng mini, chợ Tết thu nhỏ, vẽ tranh hoạt động ngày Tết và làm bao lì xì giấy.

Hoạt động Tết Nguyên đán khác hoạt động Tết Trung thu ở điểm nào?

Tết Nguyên đán xoay quanh gia đình và tổ tiên, kéo dài nhiều tuần. Tết Trung thu vào rằm tháng Tám xoay quanh trẻ em với rước đèn, phá cỗ, diễn ra trong một đêm.

Các hoạt động ngày Tết Nguyên đán trải dài khoảng 5 tuần, từ rằm tháng Chạp tới rằm tháng Giêng. Tháng Chạp gồm 7 việc chuẩn bị, mở đầu bằng tảo mộ, tiễn ông Táo và khép lại bằng gói bánh chưng, cúng tất niên. Từ giao thừa là 7 hoạt động đón năm mới, từ xông đất, chúc Tết tới lễ hóa vàng. Ba miền khác nhau về hoa, bánh và trò chơi, còn 5 điều kiêng giúp mỗi nhà mở năm suôn sẻ. Để chuẩn bị gian bếp đón Tết Đinh Mùi 2027, bạn có thể liên hệ Khánh Vy Home để được tư vấn.

KHÁNH VY HOME - Tư vấn CHUYÊN SÂU - Chăm sóc TRỌN ĐỜI

☎ Hotline: 1800.646410
🌐 Website: https://khanhvyhome.com/
🏠 Hệ thống showroom:
🇻🇳 Hồ Chí Minh:
📍 Showroom: 85 Cộng Hòa, Phường Tân Sơn Nhất (P.4, Q. Tân Bình cũ)
📍 Showroom: 631 Lê Văn Việt, Phường Tăng Nhơn Phú (P. Tân Phú, Q.9 cũ)
🇻🇳 Đà Nẵng:
📍 Showroom: 87 Điện Biên Phủ, P.Thanh Khê (P.Chính Gián, Q. Thanh Khê cũ)